Partia Pracy (brytyjska)

Labour Party
Lider Gordon Brown
Data założenia 1900
Ideologia polityczna socjalliberalizm, centryzm
Poglądy gospodarcze socjalliberalizm
Członkostwo
międzynarodowe
Międzynarodówka Socjalistyczna
Europejska Grupa Parlamentarna Partia Europejskich Socjalistów
Oficjalna witryna internetowa
Wielka Brytania
Godło Wielkiej Brytanii

Ten artykuł jest częścią serii:
Ustrój i polityka
Wielkiej Brytanii

Partia Pracy (ang. Labour Party, LP), potocznie laburzyści (labourists) – brytyjska socjaldemokratyczna partia polityczna powstała w lutym 1900 r. ze zjednoczenia Niezależnej Partii Pracy, Towarzystwa Fabiańskiego i Federacji Socjaldemokratycznej; do 1906 roku pod nazwą Komitet Przedstawicielstwa Robotniczego (Labour Representation Comitee).

Partia Pracy jest członkiem Partii Europejskich Socjalistów oraz Międzynarodówki Socjalistycznej.

Partia Pracy od początku działała w ścisłym związku ze związkami zawodowymi. Statut przewiduje członkostwo indywidualne i zbiorowe (do 1918 roku wyłączne). Członkostwo indywidualne posiada ok. 300 000 osób, a na zasadzie członkostwa zbiorowego do partii należy ok. 5,3 mln osób. Do Partii Pracy należy większość ze związków zawodowych zrzeszonych w Kongresie Związków Zawodowych (TUC), a także wiele innych stowarzyszeń i ugrupowań.

W okresie międzywojennym Partia Pracy zaczęła zajmować pozycję Partii Liberalnej jako jednej z dwu głównych partii. Już w wyborach w 1922 roku partia zajęła drugie miejsce, a w 1924, a następnie w latach 1929-1935 tworzyła rząd pod przewodnictwem Jamesa Ramsaya McDonalda – początkowo mniejszościowy z poparciem liberałów, a następnie koalicyjny z udziałem liberałów i potem konserwatystów.

W 1945 roku laburzyści po raz pierwszy sformowali jednopartyjny rząd większościowy pod przewodnictwem Clementa Attlee, który wprowadził radykalne reformy gospodarcze nacjonalizując wiele gałęzi przemysłu, reorganizując system podatkowy, ubezpieczeń społecznych i służbę zdrowia.

W latach 60. ówczesny przywódca Partii Pracy – Hugh Gaitskell – zreformował partię rezygnując z radykalnych haseł socjalistycznych (rethinking socialism) i ograniczając rolę związków zawodowych.

Laburzyści tworzyli jeszcze rząd w latach 1964-1970 i 1974-1976 (premier Harold Wilson) oraz 1976-1979 (James Callaghan), po czym pozostawali w opozycji przez 18 lat. Partia nie potrafiła podczas tego okresu sformułować odpowiednio atrakcyjnego programu alternatywnego wobec thatcheryzmu. Na przełomie lat 70. i 80. nastąpił okres lewicowego radykalizmu, a przywództwo Neila Kinnocka przywróciło tożsamość ideologiczną partii na tory centrolewicowe.

Partia Pracy powróciła do władzy dopiero w 1997 r. pod przewodnictwem Tony'ego Blaira, który dokonał zdecydowanej modernizacji partii w kierunku Trzeciej Drogi. Laburzyści w pełni zaakceptowali zasady wolnorynkowe, zmniejszyli uzależnienie od związków zawodowych, zapowiadali reformy ustrojowe (autonomia dla Szkocji i Walii – zrealizowana od 1997 roku, zlikwidowanie dziedziczności w Izbie Lordów1999 roku). W 2001 roku Partia Pracy ponownie wygrała wybory uzyskując 40,7% głosów, w 2005 zwyciężyła uzyskując 36 % głosów.

[edytuj] Zobacz też

[edytuj] Linki zewnętrzne

 

torrent, Karpacz, tłumacz, Cytaty, nieruchomości Kraków