Jezioro Genewskie
| Jezioro Genewskie | |
| Jezioro Lemańskie | |
 Mapa Jeziora Genewskiego |
|
| Kontynent | Europa |
| Państwa | Szwajcaria, Francja |
| Powierzchnia | 581,4 km² |
| Wymiary | 72,3 × 13,8 km |
| Głębokość • średnia • maksymalna |
154 m 310 m |
| Objętość | 89 km³ |
| Wysokość lustra wody | 372,05 m n.p.m. |
| Rzeki zasilające | Rodan |
| Rzeki wypływające | Rodan |
| Miejscowości nadbrzeżne | Genewa, Lozanna |
| Wyspy | Ile de la Harpe, Ile de Peilz |
 Galeria zdjęć w Wikimedia Commons |
|
Jezioro Genewskie (Jezioro Lemańskie, Lac Léman, Lac de Geneve, Genfersee) – jezioro w Szwajcarii i Francji, położone w obniżeniu tektonicznym między Alpami i Jurą. Największe w Alpach i Europie Zachodniej.
- powierzchnia 581,4 km²;
- głębokość maksymalna 310 m, średnia 154 m;
- długość maksymalna (wzdłuż linii łączącej Villeneuve i Genewę) 72,3 km;
- szerokość maksymalna (pomiędzy Évian-les-Bains i Lozanną) 13,8 km;
- objętość wód jeziora ok. 89 miliardów m³;
- długość linii brzegowej 200,2 km, z tego na Szwajcarię przypada 142,2 km (kanton Vaud – 102 km, kanton Valais – 7,6 km, kanton Genewa – 32,6 km), a na Francję (departament Haute-Savoie) - 58 km;
- powierzchnia basenu jeziora (wraz z jeziorem) 7.976 km²;
- podział powierzchni jeziora: do Szwajcarii należy 345 km², a do Francji – pozostałe 236,4 km²;
- średnie położenie lustra wody na wysokości 372,05 m n.p.m.
Jezioro tradycyjnie dzieli się na dwie części: le Petit Lac („Małe Jezioro”, od Genewy po Yvoire we Francji), liczące 81,2 km² czyli ok. 15% powierzchni, oraz le Grand Lac („Wielkie Jezioro”, od Yvoire do Villeneuve).
Na północnym brzegu jeziora znajdują się winnice, zgrupowane w dwa rejony winiarskie: La Côte na zachód od Lozanny i Laveaux na wschód od tego miasta.
Nad jeziorem leżą miasta Genewa, Lozanna i Nyon oraz liczne ośrodki turystyczne, wypoczynkowe, sportowe i uzdrowiskowe m.in.:
- Montreux - słynie z festiwalu jazzowego
- Vevey
- Thonon-les-Bains
- Évian-les-Bains
- Morges
Do jeziora wpływa kilkaset rzek i rzeczek, z których największą jest Rodan. Rodan jest również jedyną rzeką wypływającą z jeziora. Wyprowadza on z jeziora średnio 243 m³ wody/s. Antypoda Jeziora Genewskiego znajduje się na Pacyfiku, ok. 320 km na pd.-wsch. od Warakauri (Wyspa Chatham), na wschód od Nowej Zelandii. Na jeziorze jest 5 wysp (nie licząc wystających z wody skał i większych głazów). Według różnych obliczeń, jezioro wypełni się w sposób samoistny osadami za ok. 42 000 (według Colleta) do 64 000 (według Forela) lat. Na jeziorze obserwowany jest cykliczny przypływ, którego wysokość wynosi 4,4 mm (cztery i cztery dziesiąte milimetra). Natomiast amplituda ruchów sejszowych na Jeziorze Genewskim może osiągać 20 cm na wysokości Morges i około 40 cm w rejonie Genewy. Gdyby udało się osuszyć jezioro, Rodan potrzebowałby 16 lat i 11 miesięcy, by wypełnić misę jeziorną do obecnego poziomu. Gdyby między portami w Morges i Évian-les-Bains naciągnąć idealnie prosto linę, to na środku szerokości jeziora byłaby ona zanurzona ok. 6 metrów pod lustrem wody (wynika to z kulistości Ziemi). Gdyby cała ludność świata (ok. 6,6 miliarda w listopadzie 2007 r.) zanurzyła się w jeziorze, jego poziom podniósłby się zaledwie o ok. 70 cm. Jezioro Genewskie nie zostało uznane największym jeziorem w Szwajcarii ze względu na obszar należący również do Francji.