Abdulhamid I
Abdulhamid I (20 marca 1725 - 7 kwietnia 1789), sułtan turecki od 1774 do 1789 roku. Syn Ahmeda III i następca brata, Mustafy III.
Spis treści |
[edytuj] Pierwsze lata
Abdulhamid I był 27 sułtanem Imperium Osmańskiego. Większość swojego życia spędził w uwięzieniu (co nakazywała tradycja dynastyczna dla uniknięcia wojen domowych). Czas ten wykorzystał jednak na naukę pobieraną u swojej matki- Rabii. Od niej nauczył się historii i kaligrafii.
Uwięzienie sprawiło, ze sułtan dorastał zdala od spraw państwa i nadwornych doradców. Stał się pacyfistą i był bardzo religijny. Po objęciu stanowiska w ministerstwie finansów starał się ograniczyć ogromne wpływy janczarów, przez zaprzestanie dawania im tradycyjnych dotacji.
[edytuj] Panowanie
Po wstąpieniu na tron w 1774 "oddziedziczył" po bracie Mustafie III wojnę z Rosją, której losów nie zdołał już odwrócić i po klęsce w bitwie pod Kozłudżą oraz niepowodzeniu pod Kerczem został zmuszony do podpisania bardzo niekorzystnego traktatu pokojowego.
Pomimo tego początkowego niepowodzenia, sułtan jest traktowany jako jeden z najlepszych władców osmańskich. Podczas pożaru Stambułu w 1782 roku zorganizował brygadę przeciwpożarową, a z powodu swojej religijności ludność stolicy nadała mu przydomek Veli (tur. Święty).
Starał się przeprowadzić reformy polityczne i ściśle współpracować z rządową administracją oraz działaczami państwowymi.
Pomimo swojego pacyfizmu rozumiał potrzebę modernizacji przestarzałej armii. Starał się zreformować oddziały janczarów oraz flotę wojenną. Udało mu się przeprowadzić spis żołnierzy w pułkach janczarskich oraz rozpocząć wymianę artylerii na bardziej nowoczesną.
Jak na ironię jednak, sułtan-pacyfista w następnych latach musiał toczyć kolejne walki. Najpierw Abdulhamid I zdołał się rozprawić z drobnymi buntami w Syrii i Morei. Nie zdołał się jednak pogodzić z utratą zwierzchności nad Krymem (jedno z postanowień pokojowych z 1774 roku). Skutkiem tego w 1787 roku wybuchła nowa wojna z Rosją, a następnie Austrią jako rosyjską sojuszniczką. Pomimo, że Prusy i Szwecja formalnie wystąpiły w tych konfliktach po stronie Turków, to jednak żadnego wsparcia militarnego sułtanowi nie udzieliły. W trakcie wojny Turcy stracili na rzecz Rosji ważne miasto- Oczaków, którego cała ludność została przez Rosjan zmasakrowana.
Gdy Abdulhamid dowiedział się o rzezi Oczakowa, zapadł na poważną chorobę i zmarł 4 miesiące później w wieku 64 lat. Został pochowany w Bahcekapi, w grobowcu, który sam zaprojektował.
[edytuj] Rodzina
- żony (12): Ayse Sine-perver, Nakshidil Haseki Sultan, Hatice Ruh-shah, Huma Shah, Ayse, Binnaz, Dilpezir, Mehtabe, Misl-i Na-yab, Mu'teber, Fatma Sheb-SafaNevres i Mihriban;
- dzieci (17)
[edytuj] Ciekawostka
Sułtan Abdulhamid I zasłynął w Europie wielkim zwycięstwem na cesarzem Józefem II pod Karánsebes, w której nie stracił nawet jednego żołnierza.
| Poprzednik Mustafa III |
sułtan Imperium osmańskiego 1774-1789 |
Następca Selim III |
